از فرار تا پیدا شدن

 

از فرار تا پیدا شدن

مهاجرت برای خیلی‌ها یک انتخاب است، اما برای یک پناهنده، تنها راهِ بقاست. قصه از جایی شروع می‌شود که «ماندن» دیگر نه وفاداری، که خودکشی است. ما از خانه‌هایمان فرار کردیم، نه به این خاطر که عاشق جاده بودیم، بلکه چون خانه‌مان به دهانِ بازِ یک نهنگ تبدیل شده بود که هر لحظه ممکن بود ما را ببلعد. تلخیِ ماجرا اینجاست که سیاستمدارانی که در اتاق‌های مجلل‌شان نقشه‌ی جنگ می‌کشند یا با اقتصاد یک ملت بازی می‌کنند، هرگز نمی‌فهمند که یک «امضا» چگونه می‌تواند هزاران انسان را به

کوله‌پشتی‌هایی سرگردان تبدیل کند. در دنیای سیاست، ما فقط آمارهای لرزانی هستیم که در گزارش‌های خبری بالا و پایین می‌شویم. ما «بحران» نامیده می‌شویم، در حالی که خودمان قربانیِ بحران‌هایی هستیم که دیگران ساخته‌اند. فرار، بخشِ فیزیکیِ ماجراست؛ گذشتن از سیم‌های خاردار، مرزهای آبی و دیوارهای بلندِ بروکراسی. اما درد اصلی در «پیدا شدن» است. در غربت، تو مدام در حالِ جست‌وجوی تکه‌هایی از خودت هستی که در میانه راه گم کرده‌ای. پیدا شدن در سرزمینی که زبانش، بوی نانش و حتی نگاهِ مردمش با تو غریبه است، شجاعتی فراتر از عبور از مرزها می‌خواهد. ما در دنیایی پناهنده شدیم که در آن سیاست، «آدم‌ها» را به «خودی» و «ناخودی» تقسیم کرده است. پناهنده بودن یعنی جنگیدن با این پیش‌فرض که تو یک «تهدید» هستی، در حالی که تو فقط یک «انسان» هستی که به دنبالِ حقِ طبیعی‌اش یعنی زندگی در آرامش آمده است. سیاستمدارانِ سرزمینِ مقصد، گاهی از ما برای ترساندنِ رای‌دهندگانشان استفاده می‌کنند و سیاستمدارانِ سرزمینِ مبدأ، ما را مهره‌های خائن می‌نامند. اما من در این وبلاگ می‌نویسم تا بگویم ما پیدا خواهیم شد. نه در پاسپورت‌های جدید و نه در مهرهای اداره‌ی مهاجرت؛ ما در لابلایِ کلماتی که به زبان مادری می‌نویسیم، در ایستادگی‌مان مقابلِ تبعیض و در ساختنِ دوباره‌ی رویاهایمان پیدا می‌شویم. ما از فرار شروع کردیم، اما مقصدمان نه یک کشور خاص، بلکه بازپس‌گیریِ کرامتی است که سیاست از ما دزدیده بود. غربتِ پناهنده، دردِ جدا شدن از خاک نیست؛ دردِ فهمیدن این است که در معادلات جهانی، جانِ برخی انسان‌ها از برخی دیگر ارزان‌تر است.